Naar de inhoud
skillido

Begrijpend lezen oefenen met teksten voor volwassenen

Begrijpend lezen oefen je hier met teksten die je ook zonder oefening leest: een brief van de woningcorporatie, een nieuwsbericht of een artikel uit de voorwaarden. Je stelt een vraag over de tekst, kiest een antwoord en zoekt daarna de zin die het beslist. Hieronder staan drie oefenvragen met het antwoord en de uitleg.

Oefenronde: drie teksten

  1. Tekst 1

    Kop: Nieuws uit Vlietdam Bewoners van het centrum van Vlietdam krijgen vanaf 1 januari geen papieren parkeervergunning meer. De vergunning wordt gekoppeld aan het kenteken van de auto. Handhavers controleren voortaan met een scanauto die kentekens leest. Bewoners hoeven zelf niets te doen: hun huidige vergunning wordt automatisch omgezet. Alleen wie een tweede auto heeft, moet die aanmelden op de website van de gemeente. De prijs blijft 96 euro per jaar. Volgens wethouder Ineke Smal scheelt de nieuwe werkwijze papier en tijd: 'Een vergunning kwijtraken kan straks niet meer.' Ondernemers in het centrum zijn minder blij. Zij vrezen dat bezoekers vaker een boete krijgen, omdat die niet weten dat er gescand wordt. De gemeente plaatst daarom vanaf december borden bij alle ingangen van het centrum.

    Welke kop past het best bij dit bericht?

    • A Parkeervergunning straks gekoppeld aan kenteken
    • B Ondernemers vrezen meer boetes voor bezoekers
    • C Prijs parkeervergunning blijft 96 euro
    • D Borden bij alle ingangen van het centrum
    Bekijk het antwoord

    A Parkeervergunning straks gekoppeld aan kenteken. De eerste twee zinnen zijn het nieuws; de rest is reactie of detail.

  2. Tekst 2

    Kop: Een autovrije Kerkstraat op zaterdag? Bij onze telling op zaterdag 14 september reden er tussen 10.00 en 16.00 uur 420 auto's door de Kerkstraat. Op dinsdag 17 september waren dat er in dezelfde uren 180. Volgens de beheerder van de garage aan de Havenweg staat die op zaterdag voor de helft leeg. Ik vind de Kerkstraat op zaterdag eerlijk gezegd onprettig om te lopen, zeker met kleine kinderen. De meeste bestuurders zoeken natuurlijk een plek vlak bij de markt. Sluiten we de straat op zaterdag af, dan rijden zij vanzelf door naar de garage. Daarom stelt het bestuur voor om de Kerkstraat op zaterdag autovrij te maken. Op de ledenavond van 8 oktober horen we graag wat u daarvan vindt. Bert Lammers, voorzitter Bewonersvereniging Molenkwartier

    Welke uitspraak neemt de schrijver aan zonder hem te onderbouwen?

    • A Op zaterdag rijden er meer auto's dan op dinsdag
    • B Bestuurders zoeken vooral een plek bij de markt
    • C De garage staat op zaterdag half leeg
    • D De Kerkstraat is zaterdag onprettig om te lopen
    Bekijk het antwoord

    B Bestuurders zoeken vooral een plek bij de markt. "Natuurlijk", maar niets geteld. A is geteld, C komt van de beheerder, D is een mening.

  3. Tekst 3

    Kop: Ruime meerderheid tevreden over nieuwe containers Van de inwoners die de vragenlijst van de gemeente invulden, is 74 procent tevreden over de nieuwe ondergrondse containers. Dat meldt de gemeente Vlietdam. De vragenlijst stond in september vier weken online en werd ingevuld door 1.150 van de ruim 31.000 volwassen inwoners. De containers kwamen in maart in de plaats van de grijze kliko. Een vergelijkbaar onderzoek van vóór de invoering is er niet. Wethouder Ruud Haverkamp is blij: 'Dit laat zien dat de keuze voor ondergrondse containers goed was.' Wie niet tevreden was, noemde vooral de afstand tot de container en volle containers in het weekend. In buurgemeente Ravelingen, waar nog kliko's worden gebruikt, was vorig jaar 69 procent tevreden over de afvalinzameling. Dat onderzoek gebruikte wel andere vragen.

    Welke conclusie kun je uit dit bericht trekken?

    • A Driekwart van alle inwoners van Vlietdam is tevreden
    • B Door de containers is de tevredenheid gestegen
    • C De meeste invullers van de lijst zijn tevreden
    • D In Vlietdam is men tevredener dan in Ravelingen
    Bekijk het antwoord

    C De meeste invullers van de lijst zijn tevreden. 74 procent van 1.150 invullers, niet van alle inwoners (A). Geen voormeting (B). Ravelingen vroeg iets anders (D).

Wat de drie vragen meten

Bij de eerste tekst kies je de kop die bij het hele bericht past. Drie van de vier koppen noemen iets wat er echt staat, alleen hangt de rest van het bericht er niet aan. In de tweede tekst zoek je de uitspraak die de schrijver als vanzelfsprekend brengt zonder hem te tellen of na te vragen. De derde vraagt om de conclusie die de cijfers dragen. Een percentage van de mensen die een vragenlijst invulden, is iets anders dan een percentage van alle inwoners.

Vijf dingen waar je op let

De training heeft vijf onderdelen. Bij elk onderdeel stel je een andere vraag aan dezelfde soort tekst.

  1. De hoofdgedachte. Je zoekt de zin die de tekst draagt. Laat je die weg, dan valt de rest uit elkaar. Laat je een detail weg, dan mist niemand het.
  2. Signaalwoorden. Woorden als doordat, mits, terwijl en bovendien zeggen hoe twee zinnen samenhangen. Wie ze overslaat, haalt oorzaak en voorwaarde door elkaar. Meer daarover staat op Signaalwoorden: wat ze doen en hoe je ze leest.
  3. Feit, mening of aanname. Een getal met een datum kun je nagaan. Een mening herken je aan ik vind. Een aanname staat er vaak met natuurlijk of iedereen weet ervoor, en zonder bewijs.
  4. Wat er niet staat. Een tekst die zegt dat iets vergoed wordt als het dak goed onderhouden was, zegt niet dat alle regenschade vergoed wordt. De vraag is steeds welke conclusie de tekst draagt en welke te ver gaat.
  5. Doel en toon. Een tekst met tips kan een advertentie zijn. Een brief vol excuses wil iets goedmaken. Je kijkt naar het geheel en laat je niet leiden door één alinea.

Als een AI de tekst voor je samenvat

Een samenvatting maakt een tekst korter, en wat het eerst sneuvelt zijn de kleine woorden. Een mits wordt weggelaten, een als het dak goed onderhouden was verdwijnt, en van 74 procent van de invullers wordt 74 procent van de inwoners. Lees je een samenvatting van iets wat ertoe doet, zoek dan in de oorspronkelijke tekst de zin waar het om draait. In de training staat bij elk antwoord die zin uit de tekst, zodat je went aan dat terugzoeken.

Verder oefenen

In de gratis test krijg je vijftien nieuwe teksten, drie per onderdeel. Wat er in de dertig dagen zit, lees je bij de training begrijpend lezen. Hoe je de kern van een tekst vindt, lees je in De hoofdgedachte vinden in drie stappen, en hoe je reclame herkent die op een artikel lijkt in Advertorial of artikel? Wil je daarna oefenen met redeneringen in plaats van losse teksten, kijk dan bij Kritisch denken.

Veelgestelde vragen

Hoe verschilt deze oefenronde van de gratis test?
Hier zie je het antwoord meteen als je wilt, zonder klok en zonder score. De gratis test heeft vijftien andere teksten, drie per onderdeel, en geeft je een leesscore van 0 tot 100 en je vijf onderdelen naast elkaar.
Zijn de teksten echt?
Nee. Alle brieven, berichten en voorwaarden zijn voor Skillido geschreven, en de namen van mensen, plaatsen en bedrijven zijn verzonnen. Ze lijken wel op wat er bij jou op de mat valt, want daar gaat het om.
Is dit bedoeld voor scholieren?
Nee. De teksten gaan over huur, energie, afval en verzekeringen, en de training is gemaakt voor volwassenen. Voor een account moet je 16 jaar of ouder zijn.
Wat kost de training?
De test is gratis en vraagt geen e-mailadres. Daarna kun je de training van dertig dagen kopen voor €29 eenmalig, maar dat hoeft niet.
Begrijpend lezen oefenen: 3 vragen met uitleg | Skillido